ZLATNA JESEN

Knjiga "Zlatna jesen" Borisa Pasternaka, objavljena u izdanju "Dečjih novina" iz Gornjeg Milanovca 1990. godine, predstavlja predivan izbor poezije ovog slavnog ruskog pisca i nobelovca.

Simbolika godine izdanja

Godina izdavanja (1990) nosi poseban značaj jer je tada obeležavana stogodišnjica rođenja Borisa Pasternaka (rođen 1890. godine). Izdavačka kuća "Dečje novine", koja je u to vreme bila gigant jugoslovenskog izdavaštva i objavljivala vrhunsku literaturu za sve uzraste, priredila je ovu zbirku kao omaž njegovom neprocenjivom doprinosu svetskoj književnosti.

Naslov i naslovna pesma

Knjiga nosi ime po jednoj od Pasternakovih najpoznatijih pesama iz njegovog kasnog perioda - "Zlatna jesen" (rus. "Золотая осень", iz 1956. godine). Ta pesma počinje čuvenim stihovima koji opisuju jesen kao kulu iz bajke, otvorenu za sve, prepunu šumskih puteva i boja. Izbor ovog naslova sugeriše da zbirka obuhvata pesme koje odišu zrelošću, mirom i dubokim promišljanjem o životu.

Glavne teme i motivi u zbirci

Izbori Pasternakove poezije pod ovakvim naslovom fokusiraju se na njegove najlirskije i najemotivnije radove, koje karakterišu:

- Priroda kao živo biće: Pasternak ne opisuje prirodu samo kao pejzaž, već kao svedoka i učesnika ljudskih sudbina. Jesen, sa svojim zlatnim bojama, opadanjem lišća i promenama vremena, služi kao moćna metafora za prolaznost, starenje, ali i veličanstvenu lepotu života.

- Filozofski mir: Za razliku od njegovih ranih, futurističkih i hermetičnih pesama, kasnija poezija (kojoj pripada "Zlatna jesen") odlikuje se "nečuvenom jednostavnošću", prozirnošću jezika i dubokom hrišćanskom i duhovnom refleksijom.

- Ciklus života: Smrt i prolaznost se ne posmatraju sa strahom, već sa melanholičnim prihvatanjem prirodnih ciklusa.

Značaj izdanja

"Dečje novine" su kroz ovakva izdanja približavale velike svetske klasike domaćoj, često mlađoj i omladinskoj čitalačkoj publici, ali na način koji nije banalizovao delo. Knjiga je najverovatnije bila obogaćena prigodnim predgovorom ili pogovorom koji čitaoca uvodi u složeni svet Pasternakovog života (uključujući i teške godine progona u Sovjetskom Savezu zbog romana "Doktor Živago").

Ovo izdanje danas predstavlja lepu antikvarnu vrednost i svedočanstvo o vremenu kada je poezija vrhunskih svetskih liričara bila deo standardne i popularne izdavačke produkcije.